سؤال 27 - وقتى كه به حواشى بعضى كتب فقهيه براى فهم قاعده اشياء مثلى و قيمى مراجعه و بررسى نمودم متحير شدم بفرمائيد ملاك مثلى و قيمى چيست.
جواب: مشهور در بيان مثلى فرمودهاند چيزهائى كه اجزاء آن متقارب در قيمت و خواص باشد مثلى مىباشد و اگر چنين نبود قيمى است البته در چيزهائى كه مثل حبوبات است و با تعريف مشهور تطبيق مىكند واجب است مطابق فتواى مشهور عمل شود و اما مثل پتو، چراغ، ماشين و منسوجات كارخانجات كه به نظر عرف مثلى است ولى تعريف مشهور با آن تطبيق نمىكند رعايت احتياط لازم است بدين ترتيب كه اگر ضامن در اشياء فوق الذكر و امثال آن در مقام ابراء ذمه خود از همين اجناس پرداخت كند مالك قبول نمايد و مطالبه قيمت ننمايد و اگر مالك مطالبه مثلى به نظر عرف را نمود ضامن همان مثلى به نظر عرف را بپردازد تا يقين به برائت ذمه برايش حاصل شود و اگر طرفين راضى به قيمت شوند اشكال ندارد